B1 · Unità 3
Elezioni e voto
Capirai le notizie sulle elezioni e saprai come si vota.
Parole nuove
избориelezioni
Al singolare «избор»
significa «scelta».
votare
«Гласувам за»
+ candidato o partito = votare per.
elettore
cittadino
Il plurale perde «-ин»: «граждани»
.
partito
Una festa con gli amici è «парти»
o «купон»
: «партия»
è solo politica.
candidato
deputato
Termine ufficiale: «народен представител»
.
Assemblea nazionale
Il parlamento bulgaro: una sola camera, 240 deputati.
governo
legge
seggio elettorale
Spesso in una scuola o in un centro culturale («читалище»
).
affluenza alle urne
scheda elettorale
voto
Sia «voce» sia «voto»: «Всеки глас е важен.»
sindaco
Eletto direttamente alle elezioni amministrative.
scorso
Da «мина»
(da superare): «миналата седмица»
= settimana scorsa.
лична картаcarta d'identità
Gli stranieri di solito mostrano il passaporto o il permesso di soggiorno.
Al seggio elettorale
Scrutatore del seggio
Добро утро! Личната ви карта, моля.
Buongiorno! La carta d'identità, prego.
Заповядайте. Това ли е секция номер пет?
Ecco a lei. È questo il seggio numero cinque?
Scrutatore del seggio
Да. Момент... Ето ви в списъка.
Sì. Un momento... Eccola nell’elenco.
Благодаря. И сега какво?
Grazie. E adesso?
Scrutatore del seggio
Ето бюлетината. Гласувате зад паравана, после я пускате в кутията.
Ecco la scheda. Vota dietro il paravento, poi la infila nell'urna.
Ясно. Мога ли да снимам бюлетината си?
Capisco. Posso fotografare la mia scheda?
Scrutatore del seggio
Не, гласуването е тайно и снимането на бюлетината е забранено.
No, il voto è segreto ed è vietato fotografare la scheda.
Разбирам. Кога ще са резултатите?
Capisco. Quando usciranno i risultati?
Scrutatore del seggio
Първите резултати обикновено излизат късно вечерта.
I primi risultati di solito escono a tarda sera.
Grammatica
La forma in -л (participio passato) deriva dal passato: «гласувам → гласувал»
, «мина → минал»
. Serve a formare dei tempi: «Гласувал съм.»
(Ho votato), «Бях гласувал.»
(Avevo votato). Si accorda con la persona: «гласувал / гласувала / гласували»
. Come aggettivo: «миналата година»
(l'anno scorso).
Гласувал ли си някога в чужбина?
Hai mai votato all'estero?
Миналия път избирателната активност беше ниска.
L'ultima volta l'affluenza è stata bassa.
Elezioni locali: cosa dobbiamo sapere (testo pratico fittizio)
След три седмици в цялата страна ще се проведат местни избори. Гражданите ще изберат кметове и общински съветници. Според избирателната комисия в страната ще има над 12 000 избирателни секции, повечето от тях в училища и читалища. Секциите ще бъдат отворени от 7 до 20 часа. За да гласува, всеки избирател трябва да покаже документ за самоличност, който се приема за съответните избори. Гласуването е тайно: избирателят отбелязва избора си зад параван и после пуска бюлетината в кутията. Снимането на попълнена бюлетина е забранено. Всеки може да провери в коя секция гласува на сайта на избирателната комисия. Хората с увреждания, които не могат да стигнат до секцията, могат да поискат гласуване с подвижна избирателна кутия при изпълнение на законовите условия. Граждани на други страни от Европейския съюз, които живеят в България, също могат да гласуват на местните избори, ако отговарят на условията на закона. На миналите местни избори активността беше под 50 процента. Тази година няколко граждански кампании призовават младите хора да гласуват. „Всеки глас е важен — и твоят“, казват организаторите. Първите резултати се очакват в нощта след изборите. Правилата се променят — проверете ги на сайта на избирателната комисия.
Tra tre settimane si terranno le elezioni locali in tutto il Paese. I cittadini eleggeranno sindaci e consiglieri comunali. Secondo la commissione elettorale ci saranno oltre 12.000 seggi elettorali, la maggior parte dei quali nelle scuole e nei centri comunitari. I seggi elettorali saranno aperti dalle ore 7.00 alle ore 20.00. Per votare ogni elettore dovrà esibire un documento di identità accettato per le relative elezioni. Il voto è segreto: l'elettore segna la sua scelta dietro uno schermo e poi deposita la scheda nella casella. È vietato fotografare la scheda elettorale completata. Chiunque può verificare in quale seggio elettorale vota sul sito web della commissione elettorale. Le persone con disabilità che non possono raggiungere il seggio elettorale possono richiedere il voto con un'urna mobile se soddisfano i requisiti legali. Anche i cittadini di altri paesi dell’Unione Europea che vivono in Bulgaria possono votare alle elezioni locali se soddisfano i requisiti legali. Alle ultime elezioni locali l'affluenza alle urne è stata inferiore al 50%. Quest’anno diverse campagne civiche invitano i giovani a votare. «Ogni voto conta, anche il tuo», affermano gli organizzatori. I primi risultati sono attesi la notte delle elezioni. Le regole cambiano: controllale sul sito della commissione elettorale.
Esempi
Следващите избори са през есента.
Le prossime elezioni sono in autunno.
За да гласуваш, трябва да имаш лична карта.
Per votare serve la carta d'identità.
Избирателната ми секция е в училището до нас.
Il mio seggio è nella scuola qui vicino.
Народното събрание прие нов закон за образованието.
L'Assemblea nazionale ha approvato una nuova legge sull'istruzione.
Кандидатите представиха плановете си в телевизионен дебат.
I candidati hanno presentato i loro programmi in un dibattito televisivo.
Всеки глас е важен, затова ще гласувам.
Ogni voto conta, quindi vado a votare.
Няколко партии не успяха да влязат в парламента.
Diversi partiti non sono riusciti a entrare in parlamento.
Пускаш бюлетината в кутията и това е.
Infili la scheda nell'urna e basta.
Правителството ще представи бюджета за следващата година до края на месеца.
Il governo presenterà il bilancio dell'anno prossimo entro la fine del mese.
Граждани на ЕС могат да гласуват на местните избори в България при определени условия.
I cittadini dell’Unione europea (ЕС) possono votare alle elezioni amministrative in Bulgaria a certe condizioni.