B1 · Dział 4
Kino i kultura współczesna
Polecisz filmy i porozmawiasz o wystawach i koncertach.
Nowe słowa
киноkino
„Отивам на кино”
= idę do kina.
reżyser
aktor
O kobiecie: „актриса”
.
festiwal
наградаnagroda
napisy
premiera
wystawa
художникartysta
O kobiecie: „художничка”
.
sztuka
współczesny
filmować
koncert
polecać
Aspekt dokonany: „препоръчам”
— „Може ли да ми препоръчаш…?”
(Możesz mi polecić…?)
филмfilmfilm
театърteatr
билетbiletbilet
музикаmuzikamuzyka
ciekawy
Plany na weekend
Dimityr, przyjaciel
Какво ще правиш в събота вечерта?
Co robisz w sobotę wieczorem?
Още нямам планове. Ти какво предлагаш?
Jeszcze nie mam planów. A co proponujesz?
Dimityr, przyjaciel
В киното до нас дават нов български филм. Премиерата беше миналата седмица.
W kinie obok nas grają nowy bułgarski film. Premiera była w zeszłym tygodniu.
Със субтитри ли е? Българският ми още не е толкова добър.
Jest z napisami? Mój bułgarski nie jest jeszcze aż tak dobry.
Dimityr, przyjaciel
Да, с английски субтитри. Критиците го препоръчват — вече е спечелил две награди.
Tak, z angielskimi napisami. Krytycy go polecają — zdobył już dwie nagrody.
Звучи интересно! Колко струва билетът?
Brzmi ciekawie! Ile kosztuje bilet?
Dimityr, przyjaciel
Осем евро. А само в неделя в Градската галерия има изложба на съвременно изкуство.
Osiem euro. A tylko w niedzielę w Galerii Miejskiej odbywa się wystawa sztuki współczesnej.
Да ходим и на двете! В събота на кино, в неделя на изложба.
Chodźmy na jedno i drugie! W sobotę do kina, w niedzielę na wystawę.
Dimityr, przyjaciel
Супер! Ще купя билетите онлайн, преди да свършат.
Super! Kupię bilety online, zanim się skończą.
Благодаря! Ще ти върна парите в събота.
Dzięki! Oddam ci pieniądze w sobotę.
Kino bułgarskie i kultura współczesna
Много българи помнят старите филми от 70-те и 80-те години. „Козият рог“ (1972) на Методи Андонов е драматична история от времето на османската власт, а „Оркестър без име“ (1982) е смешна история за млади музиканти, които мечтаят за слава. Някои реплики от старите български филми хората казват и днес като поговорки. След 1989 година киното мина през трудни години: филмите бяха малко, а парите — още по-малко. Но през XXI век ново поколение режисьори започна да печели награди. Когато „Безбог“ на Ралица Петрова спечели „Златния леопард“ в Локарно през 2016 година, няколко български филми вече бяха спечелили награди на големи фестивали. Съвременната култура не е само кино. В София НДК — Националният дворец на културата — посреща концерти, изложби и фестивали, а всяка пролет там се провежда „София Филм Фест“. През 2019 година Пловдив беше Европейска столица на културата. Художникът Кристо, роден в Габрово, стана известен по целия свят с огромните си проекти: той покри с плат известни сгради и мостове, а през 2016 година построи плаващи кейове на едно италианско езеро.
Wielu Bułgarów pamięta stare filmy z lat 70. i 80. „Kozi róg” (1972) Metodiego Andonowa to dramatyczna historia z czasów panowania osmańskiego, a „Orkiestra bez nazwy” (1982) to zabawna historia o młodych muzykach, którzy marzą o sławie. Niektóre kwestie ze starych bułgarskich filmów ludzie powtarzają do dziś jak przysłowia. Po 1989 roku kino przeżyło trudne lata: filmów było mało, a pieniędzy — jeszcze mniej. Ale w XXI wieku nowe pokolenie reżyserów zaczęło zdobywać nagrody. Kiedy „Bezbog” Ralicy Petrowej zdobył w 2016 roku Złotego Lamparta w Locarno, kilka bułgarskich filmów miało już nagrody z dużych festiwali. Kultura współczesna to nie tylko kino. W Sofii NDK — Narodowy Pałac Kultury — gości koncerty, wystawy i festiwale, a każdej wiosny odbywa się tam Sofia Film Fest. W 2019 roku Płowdiw był Europejską Stolicą Kultury. Artysta Christo, urodzony w Gabrowie, zasłynął na całym świecie ogromnymi projektami: owijał tkaniną słynne budynki i mosty, a w 2016 roku zbudował pływające pomosty na jednym z włoskich jezior.
Przykłady
Отиваме ли на кино довечера?
Idziemy dziś wieczorem do kina?
„Козият рог“ е един от най-известните български филми.
„Kozi róg” to jeden z najbardziej znanych bułgarskich filmów.
Режисьорът Методи Андонов засне „Козият рог“ през 1972 година.
Reżyser Metodi Andonow nakręcił „Kozi róg” w 1972 roku.
Филмът „Безбог“ на Ралица Петрова спечели главната награда в Локарно през 2016 година.
Film „Bezbog” Ralicy Petrowej zdobył nagrodę główną w Locarno w 2016 roku.
Всяка пролет в София се провежда голям филмов фестивал — „София Филм Фест“.
Każdej wiosny w Sofii odbywa się duży festiwal filmowy — Sofia Film Fest.
Когато отидохме на касата, билетите за премиерата вече бяха свършили.
Kiedy podeszliśmy do kasy, biletów na premierę już nie było.
Филмът е на български, но има субтитри на английски.
Film jest po bułgarsku, ale ma angielskie napisy.
Може ли да ми препоръчаш някакъв съвременен български филм?
Możesz mi polecić jakiś współczesny bułgarski film?
Художникът Кристо е роден в Габрово, но правеше изкуство по целия свят.
Artysta Christo urodził się w Gabrowie, ale tworzył sztukę na całym świecie.
През 2019 година Пловдив беше Европейска столица на културата.
W 2019 roku Płowdiw był Europejską Stolicą Kultury.
В България снимат и много чуждестранни филми.
W Bułgarii kręci się też wiele zagranicznych filmów.
Никол никога не беше гледала български филм, преди да се премести в София.
Nicole nigdy nie oglądała bułgarskiego filmu, zanim przeprowadziła się do Sofii.
Niezależna praktyka
Napisz krótki tekst na temat „Historia i kultura”, korzystając z własnych przykładów. Przeczytaj go na głos i porównaj z modelem.
- Użyłem słów z tej jednostki.
- Wyraziłem swoje zdanie pełnymi zdaniami.
- Porównałem moją odpowiedź z modelem i poprawiłem niejasne fragmenty.
Отиваме ли на кино довечера?
Idziemy dziś wieczorem do kina?
„Козият рог“ е един от най-известните български филми.
„Kozi róg” to jeden z najbardziej znanych bułgarskich filmów.
Режисьорът Методи Андонов засне „Козият рог“ през 1972 година.
Reżyser Metodi Andonow nakręcił „Kozi róg” w 1972 roku.