Nauka bułgarskiego

B1 · Dział 5

Co mi się przydarzyło

Opowiesz spójnie, co ci się przydarzyło — ze słowami takimi jak „⁠отначало⁠”, „⁠докато⁠”, „⁠оказа се⁠”.

Rozpocznij lekcję

Nowe słowa

случка

zdarzenie

Krótka historia z życia: „⁠Ще ти разкажа една случка.⁠”

случа се

zdarzyć się

Zwykle w 3. osobie: „⁠Какво ти се случи?⁠” — „⁠Случи ми се нещо странно.⁠”

отначало

na początku

Często w parze z „⁠но после⁠”: najpierw…, ale potem…

докато

podczas gdy

Wprowadza tło opowieści: „⁠Докато чаках, валеше.⁠”

тъкмо

właśnie

„⁠Тъкмо излязох, и започна да вали.⁠” — ledwo wyszedłem, zaczęło padać.

изпусна

przegapić

„⁠Изпуснах автобуса⁠” = nie zdążyłem na autobus.

за съжаление

niestety

Przeciwieństwo „⁠за щастие⁠” (na szczęście).

забравя

zapomnieć

по едно време

w pewnym momencie

междувременно

tymczasem

в същия момент

w tej samej chwili

оказа се, че

okazało się, że

Dla zwrotu akcji: „⁠Оказа се, че магазинът е затворен.⁠”

щом

gdy tylko

„⁠Щом се прибрах…⁠” = gdy tylko wróciłem do domu…

в крайна сметка

koniec końców

Potocznie też „⁠в края на краищата⁠”.

Представи си!

Wyobraź sobie!

Forma grzeczna: „⁠Представете си!⁠” Użyj jej, aby wprowadzić w zaskakujący fragment.

разкажа

opowiedzieć

изведнъжizvednazh

nagle

накраяnakraya

w końcu

за щастиеza shtastie

na szczęście

Przeciwieństwo: „⁠за съжаление⁠” (niestety).

Какво стана?Kakvo stana?

co się stało?

тогава

wtedy

Dlaczego się spóźniłeś?

Nicole, przyjaciółka

Най-сетне! Чакам те от половин час. Какво стана?

Nareszcie! Czekam na ciebie od pół godziny. Co się stało?

Представи си, изпуснах автобуса!

Wyobraź sobie, uciekł mi autobus!

Nicole, przyjaciółka

Как така? Нали тръгна рано?

Jak to? Przecież wyszedłeś wcześnie?

Да, но тъкмо стигнах до спирката, и автобусът тръгна.

Tak, ale ledwo doszedłem do przystanku, autobus odjechał.

Nicole, przyjaciółka

Ужас! И какво направи?

Okropne! I co zrobiłeś?

Докато чаках следващия, ми свърши батерията.

Kiedy czekałem na następny, padła mi bateria.

Nicole, przyjaciółka

Затова не отговаряше! А как стигна дотук?

Dlatego nie odbierałeś! A jak tu dotarłeś?

Взех такси. За щастие, шофьорът знаеше кратък път.

Wziąłem taksówkę. Na szczęście kierowca znał krótką trasę.

Nicole, przyjaciółka

Е, в крайна сметка си тук. Какво ще пиеш?

No, w końcu jesteś. Czego się napijesz?

Gramatyka

Opowieść ma dwa plany. Zdarzenia — to, co się stało — są w aoryście: „⁠изпуснах⁠”, „⁠влязох⁠”. Tło — to, co działo się wokół — jest w imperfekcie: „⁠валеше⁠”, „⁠чакаше⁠”. „⁠Докато⁠” (podczas gdy) zwykle wprowadza tło.

Докато чаках автобуса, започна да вали.

Kiedy czekałem na autobus, zaczęło padać.

Междувременно Иван ме чакаше пред киното.

Tymczasem Iwan czekał na mnie przed kinem.

Czas przeszły niedokonany (imperfekt): ча́каше, рабо́теше

Dziwny poniedziałek

Миналия понеделник ми се случи нещо много странно. Отначало всичко вървеше нормално: станах в седем, пих кафе и излязох за работа. Тъкмо стигнах до спирката, и автобусът тръгна пред очите ми. Докато чаках следващия, започна да вали, а аз, разбира се, бях забравил чадъра си вкъщи. По едно време до мен спря една кола. Шофьорът отвори прозореца и ме попита: „Георги, ти ли си?“ Оказа се, че това е Даниел, мой съученик от гимназията. Не се бяхме виждали от двайсет години! Даниел ме закара до офиса и по пътя си разказахме всичко за живота си. Междувременно шефът ми звъня три пъти, но аз не чух телефона. Когато най-сетне влязох в офиса, всички ме гледаха странно. Оказа се, че важната среща вече е свършила. За щастие, шефът не се ядоса. В крайна сметка този ден не беше чак толкова лош: изпуснах един автобус и една среща, но намерих стар приятел. Вечерта разказах всичко на жена си и двамата се смеехме дълго.

W zeszły poniedziałek przydarzyło mi się coś bardzo dziwnego. Na początku wszystko szło normalnie: wstałem o siódmej, wypiłem kawę i wyszedłem do pracy. Ledwo doszedłem do przystanku, autobus odjechał mi sprzed nosa. Kiedy czekałem na następny, zaczęło padać, a ja oczywiście zostawiłem parasol w domu. W pewnym momencie obok mnie zatrzymał się samochód. Kierowca otworzył okno i zapytał: „⁠Georgi, to ty?⁠” Okazało się, że to Daniel, mój kolega z liceum. Nie widzieliśmy się od dwudziestu lat! Daniel podwiózł mnie do biura i po drodze opowiedzieliśmy sobie wszystko o swoim życiu. Tymczasem szef dzwonił do mnie trzy razy, ale nie słyszałem telefonu. Kiedy w końcu wszedłem do biura, wszyscy dziwnie na mnie patrzyli. Okazało się, że ważne spotkanie już się skończyło. Na szczęście szef się nie zdenerwował. W sumie ten dzień nie był taki zły: uciekł mi jeden autobus i jedno spotkanie, ale odnalazłem starego przyjaciela. Wieczorem opowiedziałem wszystko żonie i długo się śmialiśmy.

Przykłady

Ще ти разкажа една смешна случка от миналата седмица.

Opowiem ci zabawną historię z zeszłego tygodnia.

Отначало всичко вървеше добре, но после започнаха проблемите.

Na początku wszystko szło dobrze, ale potem zaczęły się problemy.

Тъкмо излязох от вкъщи, когато телефонът ми звънна.

Ledwo wyszedłem z domu, zadzwonił mój telefon.

Изпуснах последния автобус и се прибрах пеша.

Uciekł mi ostatni autobus i wróciłem do domu pieszo.

За съжаление, забравих чадъра си в офиса.

Niestety zostawiłem parasol w biurze.

По едно време ми стана студено и влязох в едно кафе.

W pewnym momencie zrobiło mi się zimno i wszedłem do kawiarni.

В същия момент вратата се отвори и вляза баба ми.

W tej samej chwili drzwi się otworzyły i weszła moja babcia.

Оказа се, че магазинът е затворен за ремонт.

Okazało się, że sklep jest zamknięty z powodu remontu.

Щом се прибрах, си легнах и заспах.

Gdy tylko wróciłem do domu, położyłem się i zasnąłem.

В крайна сметка всичко свърши добре и се смеехме цяла вечер.

W końcu wszystko dobrze się skończyło i śmialiśmy się cały wieczór.

Rozpocznij lekcję