B1 · Ünite 3
Manşetler ve haberler
Manşetleri ve kısa haberleri anlayacak ve onlar hakkında konuşacaksın.
Yeni kelimeler
haber
“Новините”
televizyon ya da radyodaki haber bülteni anlamına da gelir.
manşet
Manşetlerde fiil çoğu zaman düşer: “Без ток в три квартала”
(Üç semtte elektrik yok).
makale
вестникgazete
Sıradan bir gazete.
gazeteci
Kadın: “журналистка”
.
информацияbilgi
Genellikle tekil: “повече информация”
(daha fazla bilgi).
kaynak
olay
konu
bildirmek
“съобщение”
(mesaj) ile aynı kökten.
takip etmek
“Следя новините”
— edata gerek yok.
başlıca
“водя”
(yönetmek, götürmek) kelimesinden. “Водещият”
aynı zamanda televizyon sunucusudur.
sonraki
yaklaşan
olağanüstü
Ekranda “Извънредно!”
= son dakika.
canlı
okumak
Sabah haberleri
Georgi, ev arkadaşın
Видя ли новините тази сутрин?
Bu sabahki haberleri gördün mü?
Не още. Какво се случва?
Henüz değil. Ne oluyor?
Georgi, ev arkadaşın
Водещата новина е, че от следващия месец билетът за метрото поскъпва.
Manşet haber: metro bileti gelecek ay zamlanıyor.
Сериозно? Кой го съобщава?
Ciddi mi? Bunu kim bildiriyor?
Georgi, ev arkadaşın
Общината. Има статия във всеки голям сайт.
Belediye. Her büyük sitede bir makale var.
Добре, ще проверя източника и ще прочета цялата статия.
Tamam, kaynağı kontrol edip makalenin tamamını okuyacağım.
Georgi, ev arkadaşın
Правилно. Някои заглавия са по-страшни от самата новина.
Doğru. Bazı manşetler haberin kendisinden daha korkutucu.
Така е. И с колко поскъпва билетът?
Doğru. Peki bilet ne kadar zamlanıyor?
Georgi, ev arkadaşın
С двайсет цента. Не е много, но все пак е новина.
Yirmi sent. Çok değil ama yine de haber.
Dil bilgisi
-ащ/-ящ (bazen -ещ) ile biten kelimeler ortaçlardır — Türkçedeki “-an/-en” gibi sıfat olarak kullanılırlar: “следвам → следващ”
(sonraki, izleyen), “предстоя → предстоящ”
(yaklaşan), “водя → водещ”
(önde gelen, başlıca). Şu anda süren bir şeyi betimlerler ve sıfat gibi çekimlenirler: “следващата новина”
, “предстоящите събития”
.
Водещата новина днес е за силния сняг в Северна България.
Bugünün manşet haberi Kuzey Bulgaristan'daki yoğun kar hakkında.
Какви са предстоящите събития в града този месец?
Bu ay şehirde hangi etkinlikler var?
Sabah haberleri (kurgusal uygulama metni)
Добро утро! Ето най-важните новини за днес. Силен сняг падна през нощта в Северна България. Няколко пътища в областта на Русе са затворени, а училищата в три общини няма да работят до петък. Пътните служби работят без почивка, а шофьорите трябва да пътуват само със зимни гуми. Синоптиците очакват по-топло време от събота. Ако пътувате, проверете състоянието на пътищата преди тръгване. В София от следващия месец поскъпва билетът за градския транспорт. Единично пътуване ще струва 1,60 евро вместо 1,40 евро, а месечната карта остава на същата цена. Според общината парите ще отидат за нови електрически автобуси. Пътниците в социалните мрежи са разделени: някои разбират решението, други смятат, че цената е твърде висока. А във Варна утре започва международният фестивал на класическата музика. Предстоят десет концерта за две седмици, а входът за първия от тях е свободен. В Пловдив днес отваря врати нова градска библиотека. В нея има читалня за деца, зала за концерти и безплатен интернет. Следващата емисия новини е в обяд. Приятен ден!
Günaydın! İşte günün en önemli haberleri. Kuzey Bulgaristan'a gece yoğun kar yağdı. Ruse bölgesinde birçok yol kapalı, üç belediyedeki okullar ise cumaya kadar kapalı kalacak. Yol ekipleri aralıksız çalışıyor, sürücülerin yalnızca kış lastiğiyle yola çıkması gerekiyor. Meteorologlar cumartesiden itibaren havaların ısınmasını bekliyor. Yolculuğa çıkıyorsanız yola çıkmadan önce yol durumunu kontrol edin. Sofya'da toplu taşıma bileti gelecek aydan itibaren zamlanıyor. Tek biniş 1,40 avro yerine 1,60 avro olacak, aylık abonman ise aynı fiyatta kalıyor. Belediyeye göre para yeni elektrikli otobüslere harcanacak. Sosyal medyadaki yolcular ikiye bölünmüş durumda: kimi kararı anlıyor, kimi fiyatın çok yüksek olduğunu düşünüyor. Varna'da ise uluslararası klasik müzik festivali yarın başlıyor. İki hafta boyunca on konser yapılacak, ilkine giriş ücretsiz. Plovdiv'de yeni şehir kütüphanesi bugün kapılarını açıyor. Kütüphanede çocuklar için bir okuma salonu, bir konser salonu ve ücretsiz internet var. Bir sonraki haber bültenimiz öğlen. İyi günler!
Örnekler
Всяка сутрин чета новините на телефона, докато пия кафе.
Her sabah kahvemi içerken haberleri telefonumdan okurum.
Не вярвай на всяко заглавие, което виждаш в интернет.
İnternette gördüğün her manşete inanma.
Кой е източникът на тази информация?
Bu bilginin kaynağı ne?
Журналистът съобщава на живо от мястото на събитието.
Muhabir olay yerinden canlı bildiriyor.
Баща ми все още купува вестник всяка събота.
Babam hâlâ her cumartesi gazete alıyor.
Ще следя тази тема и ще ти кажа, ако има нещо ново.
Bu haberi takip edip yeni bir şey olursa sana söyleyeceğim.
Следващата статия е за цените на жилищата в София.
Bir sonraki makale Sofya'daki konut fiyatları hakkında.
Прочетох само заглавието, не цялата статия.
Makalenin tamamını değil, sadece başlığını okudum.
Извънредно: без ток в няколко квартала на Варна.
Son dakika: Varna'nın birkaç semtinde elektrik kesintisi.
Добрият журналист винаги проверява фактите, преди да публикува.
İyi bir gazeteci yayımlamadan önce her zaman gerçekleri kontrol eder.