B1 · Ünite 8
Sınavlar ve diplomalar
Sınavlardan, notlardan ve diplomalardan bahsedecek, Bulgaristan'ın 2'den 6'ya not sistemini anlayacaksın.
Yeni kelimeler
sınav
sınav dönemi
“Изпитна сесия”
— tüm sınavların yapılacağı haftalar.
sınavı geçmek
“Взех изпита!”
= Sınavı geçtim! — sınava “girdim” değil.
bırakmak
Kelimesi kelimesine “yırtmak”. “Скъсаха ме по химия.”
= Kimyadan kaldım.
bütünleme
Resmî adı: “поправителна сесия”
(bütünleme dönemi).
diploma
başarı
“Среден успех”
= tüm derslerdeki not ortalaman.
pekiyi
Notlar: слаб 2, сре́ден 3, добъ́р 4, мно́го добъ́р 5, отли́чен 6.
bitirme tezi
savunmak
Bitmemiş görünüş: “защитавам”
.
mezuniyet dönemi
“От един випуск сме”
= aynı yıl mezun olduk.
абсолвентmezun
kopyalamak
yazılı
sözlü
not
altı
Notlar 2'den 6'ya kadardır: “двойка”
zayıf, “шестица”
pekiyidir.
bitirmek
inek gibi çalışmak
Sınavdan sonra
Elitsa, sınıf arkadaşı
Е, как мина изпитът по статистика?
Eee, istatistik sınavı nasıl geçti?
Взех го! Изкарах петица.
Geçtim! Beş aldım.
Elitsa, sınıf arkadaşı
Браво! Мен пък ме скъсаха на устния.
Aferin! Ben sözlüden kaldım.
Съжалявам! Кога е поправката?
Buna üzüldüm! Bütünleme ne zaman?
Elitsa, sınıf arkadaşı
През септември. Май ще трябва да уча и през лятото.
Eylülde. Anlaşılan yazın da ders çalışacağım.
Ако искаш, ще ти дам моите записки — там всичко е подредено.
İstersen notlarımı sana vereyim — her şey düzenli bir şekilde orada.
Elitsa, sınıf arkadaşı
Благодаря, спаси ме! А ти кога защитаваш дипломната си работа?
Sağ ol, hayatımı kurtardın! Peki sen tezini ne zaman savunuyorsun?
През юни, ако всичко е наред.
Her şey yolunda giderse haziranda.
Elitsa, sınıf arkadaşı
Супер! Тогава ще празнуваме заедно — и дипломата ти, и поправката ми!
Süper! O zaman birlikte kutlarız — senin diplomanı ve benim bütünlememi!
Dil bilgisi
Geçmişteki başka bir olaydan önce olan bir şey için “бях”
+ -л biçimini kullan: “Когато обявиха резултатите, вече бях забравил въпросите.”
(Soruları çoktan unutmuştum). Kadın: “бях забравила”
.
Когато обявиха резултатите, аз вече бях забравил всички въпроси.
Sonuçları açıkladıklarında bütün soruları çoktan unutmuştum.
2'den 6'ya notlar
Ако следвате в България, ще трябва да свикнете с една особена система на оценяване. Оценките са от две до шест: „слаб 2“, „среден 3“, „добър 4“, „много добър 5“ и „отличен 6“. Двойката означава, че изпитът не е взет. Разговорно студентите казват: „Скъсаха ме.“ Учебната година има два семестъра. След всеки семестър има изпитна сесия — зимна през януари и февруари и лятна през юни. Ако някой изпит не мине добре, студентът може да се яви на поправителна сесия, обикновено през септември. Изпитите са писмени, устни или и двете. Много преподаватели дават и точки за активност на семинарите. Бакалавърската степен обикновено отнема четири години, а магистърската — от една до две. В края на следването студентите защитават дипломна работа или взимат държавен изпит. Дипломата се получава няколко месеца по-късно, често на тържествена церемония. Много работодатели гледат и средния успех от дипломата, особено при първата работа. Затова студентите се стараят да имат добри оценки още от първи курс. Но няма страшно: и с по-нисък успех може да се намери добра работа. Правилата и сроковете се променят — проверете в университета.
Bulgaristan'da eğitim görüyorsanız özel bir not sistemine alışmanız gerekecektir. Notlar ikiden altıya kadar değişir: 'zayıf 2', 'ortalama 3', 'iyi 4', 'çok iyi 5' ve 'mükemmel 6'. İki, sınavın geçilmediği anlamına gelir. Öğrenciler halk dilinde şöyle derler: 'Beni başarısızlığa uğrattılar.' Akademik yıl iki yarıyıldan oluşur. Her dönemden sonra bir sınav dönemi vardır; Ocak ve Şubat aylarında kış dönemi ve Haziran ayında yaz dönemi. Eğer bir sınav iyi geçmezse, öğrenci bütünleme döneminde, genellikle Eylül ayında, tekrar sınava girebilir. Sınavlar yazılı, sözlü veya her ikisi birden yapılır. Pek çok öğretim görevlisi seminerlere katılım karşılığında da puan vermektedir. Lisans derecesi genellikle dört yıl sürer, yüksek lisans derecesi ise bir ila iki yıl sürer. Öğrenimlerinin sonunda öğrenciler bir tezi savunurlar veya bir devlet sınavına girerler. Diploma birkaç ay sonra genellikle resmi bir törenle verilir. Birçok işveren, özellikle ilk iş için diplomadaki ortalama nota da bakar. Bu nedenle öğrenciler ilk yıldan itibaren iyi notlar almaya çalışırlar. Ancak endişelenmeyin: Daha düşük ortalamayla iyi bir iş de bulabilirsiniz. Kurallar ve tarihler değişir; üniversiteye danışın.
Örnekler
Изпитната сесия започва в средата на януари.
Sınav dönemi ocak ortasında başlıyor.
Взех изпита по статистика от първия път!
İstatistik sınavını ilk seferde geçtim!
Скъсаха ме на устния изпит, така че ще ходя на поправка през септември.
Sözlü sınavdan kaldım, bu yüzden eylülde bütünlemeye gireceğim.
Писменият изпит продължава три часа, а устният — петнадесет минути.
Yazılı sınav üç saat, sözlü on beş dakika sürüyor.
Ако те хванат да преписваш, ще те изгонят от залата.
Seni kopya çekerken yakalarlarsa salondan atarlar.
Дипломата ми се получава два месеца след защитата.
Diplomamı savunmadan iki ay sonra alıyorum.
Защитих дипломната си работа с отличен.
Tezimi “pekiyi” ile savundum.
Средният ми успех от дипломата е много добър 5,20.
Diplomadaki not ortalamam “çok iyi” 5,20.
С Георги сме от един випуск — завършихме заедно.
Georgi ile aynı devredeniz — birlikte mezun olduk.
Много абсолвенти търсят работа още преди дипломирането.
Birçok son sınıf öğrencisi daha mezun olmadan iş arıyor.
Не зубри цяла нощ преди изпита — по-добре поспи.
Sınavdan önce bütün gece inek gibi çalışma — biraz uyu, daha iyi.