Tavsiyelerde çoğu zaman “⁠да⁠” kullanılır: “⁠Важно е да не изхвърляме храна.⁠” (Yiyecek atmamamız önemli.), “⁠Опитай да правиш списък.⁠”, “⁠…вместо да купя ново⁠” (yenisini almak yerine). “⁠да⁠”dan sonra fiil şimdiki zamandadır ve şahsa göre çekimlenir.

Поправих старото си яке, вместо да купя ново.

Yenisini almak yerine eski ceketimi tamir ettim.

Важно е да не изхвърляме храна, която може да се изяде.

Hâlâ yenebilecek yiyecekleri atmamak önemli.

“⁠да⁠” yapısı

Plastiksiz bir ay

Преди месец с мъжа ми решихме да пробваме нещо ново: цял месец без еднократна пластмаса. Звучеше лесно, но се оказа истинско предизвикателство. Първия ден отидохме в супермаркета и се хванахме за главите. Почти всичко беше опаковано в пластмаса — зеленчуците, сиренето, дори бананите. Затова започнахме да пазаруваме на пазара с многократни торби и буркани. Местните производители ни познаха бързо и дори ни правеха отстъпка. Вместо бутилки вода пием чешмяна вода от филтърна кана. Сапунът е твърд, без опаковка, а кафето си носим в термочаша. Някои неща не успяхме да заменим — лекарствата, например. В края на месеца жълтият ни контейнер беше почти празен. Похарчихме и по-малко пари, защото купувахме само това, от което наистина имахме нужда. Изхвърлихме и много по-малко храна. Не мислим, че ще спасим планетата сами. Но експериментът ни показа, че въглеродният ни отпечатък зависи и от малки ежедневни решения. Някои от новите навици ще запазим — те се оказаха не само по-екологични, но и по-приятни.

Bir ay önce kocamla yeni bir şey denemeye karar verdik: tek kullanımlık plastik olmadan koca bir ay. Kolay gibi duruyordu ama gerçek bir meydan okumaya dönüştü. İlk gün süpermarkete gittik ve dehşete düştük. Neredeyse her şey plastiğe sarılıydı — sebzeler, peynir, hatta muzlar bile. Bu yüzden tekrar kullanılabilir çantalar ve kavanozlarla pazardan alışveriş yapmaya başladık. Yerel üreticiler bizi kısa sürede tanıdı, hatta indirim bile yaptılar. Şişe suyu yerine filtreli sürahiden musluk suyu içiyoruz. Sabunumuz ambalajsız bir kalıp sabun, kahvemizi de termos bardakta taşıyoruz. Bazı şeylerin yerine bir şey koyamadık — örneğin ilaçların. Ayın sonunda sarı konteynerimiz neredeyse boştu. Daha az para da harcadık, çünkü sadece gerçekten ihtiyacımız olanı aldık. Çok daha az yiyecek de attık. Gezegeni tek başımıza kurtaracağımızı düşünmüyoruz. Ama bu deney bize karbon ayak izimizin küçük gündelik kararlara da bağlı olduğunu gösterdi. Yeni alışkanlıkların bazılarını sürdüreceğiz — sadece daha çevre dostu değil, daha keyifli de oldukları ortaya çıktı.

Örnekler

В събота доброволци ще почистват брега на Искар.

Cumartesi gönüllüler İskar nehrinin kıyısını temizleyecek.

Записах се за доброволческа акция за засаждане на дървета на Витоша.

Vitoşa'da gönüllü bir ağaç dikme etkinliğine yazıldım.

Над пет хиляди души подписаха петицията за парка.

Park için imza kampanyasını beş binden fazla kişi imzaladı.

Консумираме повече, отколкото ни трябва.

İhtiyacımızdan fazlasını tüketiyoruz.

Купувай местни и сезонни плодове и зеленчуци.

Yerel ve mevsiminde meyve sebze al.

Ако летиш по-рядко, въглеродният ти отпечатък ще е по-малък.

Daha az uçarsan karbon ayak izin daha küçük olur.

Изхвърлянето на храна е голямо разхищение.

Yiyecek atmak büyük bir israftır.

Старая се да избягвам еднократната пластмаса.

Tek kullanımlık plastikten kaçınmaya çalışıyorum.

Реших да се откажа от колата в града и да карам колело.

Şehirde arabadan vazgeçip bisiklete binmeye karar verdim.

Всеки от нас може да поеме отговорност за една малка промяна.

Her birimiz küçük bir değişiklik için sorumluluk alabiliriz.

Bağımsız uygulama

Kendi örneklerinizi kullanarak “⁠Derinlemesine Çevre⁠” hakkında kısa bir metin yazın. Yüksek sesle okuyun ve modelle karşılaştırın.

Bu ünitedeki kelimeleri kullandım.
Fikirlerimi tam cümlelerle ifade ettim.
Cevabımı modelle karşılaştırdım ve anlaşılmayan kısımları düzelttim.